Alexa — Vikipediya

Alexa
Loqonun şəkli
Ümumi məlumatlar
Sənaye İnternet
Təsis tarixi aprel 1996
Bağlanma tarixi 1 may 2022[1]
Baş qərargahın yeri
Struktur
Ana şirkət Amazon.com
alexa.com
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Alexa InternetSan-Fransiskoda yerləşən veb-trafik təhlili şirkəti. Amazonun törəmə şirkəti idi. Alexa 1996-cı ildə müstəqil şirkət kimi yaradılıb və 1999-cu ildə Amazon tərəfindən 250 milyon dollara satın alınıb. Alexa 30 milyondan çox veb-saytda veb-trafik məlumatları, qlobal reytinqlər və digər məlumatları təqdim edirdi.[2] Alexa, brauzer uzantılarından istifadə edən milyonlarla İnternet istifadəçisi, eləcə də Alexa skripti quraşdırmağı seçmiş saytlar əsasında veb-sayt trafikini təxmin edir.[3] 2020-ci ilə kimi onun veb-saytını hər ay 400 milyondan çox insan ziyarət edib.

2021-ci ilin dekabrında Amazon, Alexa İnternet törəmə şirkətini bağlayacağını açıqladı. Daha sonra xidmət 1 may 2022-ci ildə dayandırıldı.[4][5]

Tarixi[redaktə | mənbəni redaktə et]

1996–1999[redaktə | mənbəni redaktə et]

Alexa Internet 1996-cı ilin aprelində Brewster Kahle və Bruce Gilliat tərəfindən təsis edilib.[6] Şirkətin adı Ptolemey Misirindəki İsgəndəriyyə kitabxanasına hörmət əlaməti olaraq seçilmişdir və bu, qədim dünyanın ən böyük bilik anbarı ilə internetin oxşar bilik anbarına çevrilmə potensialı arasında paralellik yaradır.[7] Alexa əvvəlcə internet istifadəçilərinə istifadəçi cəmiyyətinin trafik nümunələri əsasında sonrakı addımda hara getmələri barədə təkliflər verən alətlər paneli təklif edirdi. Şirkət həmçinin ziyarət edilən hər bir sayt üçün bunları təklif edirdi: kimdə qeydiyyatdan keçdiyi, neçə səhifəsi olduğu, neçə başqa saytın ona istinad etdiyi və nə qədər tez-tez yeniləndiyi.[8]

Alexa-nın əməliyyatları veb-səhifələrin arxivləşdirilməsini də əhatə etməyə başladı, çünki onlar "axtarılan" və avtomatlaşdırılmış kompüter proqramı ("bot" və ya "veb axtarış" ləqəbli) tərəfindən yoxlanılır.[9][10] Bu verilənlər bazası Wayback Machine vasitəsilə əlçatan olan Internet Archive-in yaradılması üçün əsas rol oynadı.[11] 1998-ci ildə şirkət iki terabaytlıq arxivin bir nüsxəsini Konqres Kitabxanasına bağışladı.[7] Alexa Internet Archive-i veb-axtarışlar ilə təmin etməyə davam etdi. 1999-cu ildə şirkət "ağıllı" axtarış sistemini təmin etmək kimi orijinal baxış bucağından uzaqlaşdıqca, Alexa Amazon.com tərəfindən 250 milyon ABŞ dollarına satın alındı.[12]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. We will be retiring Alexa.com on May 1, 2022 (ing.).
  2. "About". Alexa. October 7, 2009 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: January 18, 2015.
  3. "Alexa - Alexa Internet - About Us". www.alexa.com. Archived from the original on 2022-05-01. İstifadə tarixi: 2022-07-17.
  4. "Amazon closing down Alexa, the popular web traffic ranking site". The Daily Star (ingilis). 2021-12-09. December 9, 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: Dec 9, 2021.
  5. "We will be retiring Alexa.com on May 1, 2022". January 2, 2022 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: Dec 9, 2021.
  6. "ALEXA Internet Donates Archive of the World Wide Web To Library of Congress". Alexa press release. October 13, 1998. October 13, 2009 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: October 9, 2009.
  7. 7,0 7,1 "A "Gift of the Web" for the Library of Congress from Alexa Internet". October 19, 1998. October 6, 2014 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: June 27, 2017.
  8. Keith Dawson. "Alexa Internet opens the doors". July 28, 1997. April 20, 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: October 9, 2009.
  9. Internet Archive, The Wayback Machine's First Crawl 1996, 2021-08-06, İstifadə tarixi: 2023-04-18
  10. Bryant, Michael. "What is the Wayback Machine and Why is it Useful?". groovyPost (ingilis). 2021-04-22. 2021-05-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-04-18.
  11. "Internet Archive FAQs". October 21, 2009 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: October 9, 2009.
  12. Adam Feuerstein. "E-commerce loves Street: Critical Path plans encore". San Francisco Business Times. May 21, 1999. June 30, 2015 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: November 5, 2013.

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]